Bağımlılık Türleri ve Özellikleri
22 Haziran 2024

Bağımlılık Türleri ve Özellikleri

Bağımlılık Nedir?

Bağımlılık, herhangi bir şeyin kişiye ve çevresine zarar vermesine rağmen kullanmaya devam etme durumudur. Bu durum, alışkanlığın da ötesinde, kişinin iradesi dışında ondan kopamama halidir. Bağımlılık, kişiye hem fiziksel hem de ruhsal olarak olumsuz etkiler yaratır. Bunun yanı sıra, kişinin sosyal çevresine de zarar verir ve çevresinden uzaklaşmasına neden olur. Bağımlılığın birçok çeşidi bulunmaktadır. Bu bağımlılık çeşitlerinden en yaygın olanları arasında sigara kullanımı, alkol kullanımı, uyuşturucu kullanımı, kumar, internet kullanımı ve kafein kullanımı gibi birçok tür sayılabilir. Bu tür bağımlılıklar genellikle bir merak ile ya da "bir seferlikten bir şey olmaz" düşüncesiyle başlar. Ancak zamanla bu durum, alışkanlığın ötesine geçerek kişinin kontrolü dışında bir bağımlılık haline gelir ve süreklilik kazanır. Bağımlılık durumunun oluşmasında kişisel ve çevresel etkenler rol oynar.

Bağımlılığın Gelişimi

Bağımlılık durumu birden ortaya çıkmaz. Bu durumun gelişiminde öncelikle alışkanlık evresi ve bu durumu anlamama etkenleri söz konusudur. Kişi ilk başta deneme amaçlı kullanmaya başlar, daha sonra sosyalleşmek için kullanır. Son evrede ise bu durum kötü sonuçlar doğurur ve artık kişi tam olarak kopamaz; bağımlılık evresi ortaya çıkar. Bağımlılığın gelişiminde kişinin bu duruma bağlı kalmasında birçok etken rol oynayabilir. Bu etkenler arasında yaş, cinsiyet, ailesel faktörler, çevresel faktörler, genetik durumlar, davranış ve kişilik bozuklukları, kişilik özellikleri, ekonomik sorunlar, boşanmış aileler ve psikolojik durumlar gibi birçok etken sayılabilir. Bağımlılık durumunun ortaya çıkmasında çevresel ve kişisel yani psikolojik etkenler de rol oynayabilir. Bu nedenlerin içeriğini beraber inceleyelim:

  • Kişisel Etkenler

Kişisel etkenler, bağımlılık durumunun ortaya çıkma sebepleri arasında önemli bir yer tutar. Bu bağımlılığın ortaya çıkmasındaki etken, kişinin ailesel olarak sorunlar yaşaması ya da ailesel bir eksiklik içinde olması gibi durumlardan kaynaklanabilir. Kişi, öncelikle psikolojik olarak bu durumun farkında olmayabilir ya da "bir seferlik bir şey olmaz" düşüncesiyle kendini avutabilir. Bu durum ortaya çıktığında ise artık kurtulamayacağına inanarak bırakmak için çaba sarf edemez. Kişi, psikolojik bir rahatsızlığı olduğu için de bu bağımlılık durumunun içinde kendini bulabilir. Örneğin, kişi psikolojik olarak bir eksiklik içinde hissediyor ve özentilik duygusuyla bu duruma başlayabilir. Ancak bu durumun ciddiyetini fark edemediği için bağımlılık haline geleceğini düşünmeyebilir.

  • Çevresel Etkenler

Bağımlılık durumunun ortaya çıkmasında çevresel etkenler de büyük bir rol oynar. Kişi, sosyal çevresinde bağımlılık durumu bulunan bireylerle birlikte vakit geçirerek bu duruma sürüklenebilir. İlk zamanlar çevresindeki kişilerle kullanmaya başlar ve sonradan bu durumun tam olarak içine girerek kurtulamayabilir. Ayrıca, kişinin ailesel olarak yaşadığı sorunlar da bu durumu tetikleyebilir. Bu tür baskılarla bağımlılık ortaya çıkabilir. Kişi bazen bilinçsiz olarak kullanmaya başlar, ancak zamanla bu durum bağımlılık olarak devam eder.

Bağımlılığın Belirtileri ve Sonuçları

Bağımlılık durumu ortaya çıktığında, kişi öncelikle bağımlı olduğu maddeye ya da duruma ulaşmak için büyük çabalar sarf eder. Bu çabalardan sonra eğer bu duruma ulaşamazsa, kişide sinir durumu ortaya çıkar ve aşırı derecede tepki verir. Bağırma, titreme, bayılma ya da baygınlık gibi durumlar görülebilir. Bağımlılığın ortaya çıkmaması için kişi, bu tür şeylerden uzak durmalı ve kendine kısıtlamalar getirerek başka aktivitelerle ilgilenmelidir. Eğer kişi bağımlılık durumu ile karşı karşıya kalmışsa, hemen bir psikolojik tedavi altına girmeli ve duruma göre ilaç tedavisi ya da terapi gibi yöntemlerle bu durumdan kurtulmaya çalışmalıdır. Hem kendine hem de çevresine zarar vermeden bu durumdan çıkış yolları aramalıdır.

Bağımlılık Yorumları

İlk yorumu siz yapmak istermisiniz?

Yorum Yap

şifre

Çok Okunanlar

Editörün Seçtiği

Haber Bülteni

Popüler İçerik

Aşırı Heyecan Nedenleri ve Tedavisi

Aşırı Heyecan Nedenleri ve Tedavisi

Obsesif Kompulsif Bozukluk Tedavisi

Obsesif Kompulsif Bozukluk Tedavisi

Bahar Yorgunluğu Nedenleri?

Bahar Yorgunluğu Nedenleri?

Elde Sinir Sıkışması Belirtileri ve Tedavisi

Elde Sinir Sıkışması Belirtileri ve Tedavisi

Majör Depresyon Belirtileri ve Tedavisi

Majör Depresyon Belirtileri ve Tedavisi

Güncel

Dismorfik Bozukluk Belirtileri ve Tedavisi

Dismorfik Bozukluk Belirtileri ve Tedavisi

Güncel

Psikolojik Tedavi Yöntemleri

Psikolojik Tedavi Yöntemleri

Güncel

Adli Psikoloji Uygulama Alanı

Adli Psikoloji Uygulama Alanı

Şizofreni Tanısı ve Tedavisi

Şizofreni Tanısı ve Tedavisi

Aldatılma Korkusunun Nedenleri?

Aldatılma Korkusunun Nedenleri?

Anksiyete Nedir Belirtileri Nelerdir?

Anksiyete Nedir Belirtileri Nelerdir?

Asosyal Belirtileri ve Tedavisi

Asosyal Belirtileri ve Tedavisi

Panik Atak Türleri ve Özellikleri

Panik Atak Türleri ve Özellikleri

Motivasyon Nasıl Motive Olunur?

Motivasyon Nasıl Motive Olunur?

Sevmek Nedir? ve Hastalığı

Sevmek Nedir? ve Hastalığı

Unutkanlık Duası Okunuşu ve Anlamı

Unutkanlık Duası Okunuşu ve Anlamı

Sosyal Anksiyete Belirtileri ve Tedavisi

Sosyal Anksiyete Belirtileri ve Tedavisi

Yalan Söyleme Hastalığı Belirtileri ve Tedavisi

Yalan Söyleme Hastalığı Belirtileri ve Tedavisi

Madde Bağımlılığı Nedenleri?

Madde Bağımlılığı Nedenleri?

Aşırı Sinirlilik Belirtileri ve Tedavisi

Aşırı Sinirlilik Belirtileri ve Tedavisi

Depresyon Belirtileri ve Tedavisi

Depresyon Belirtileri ve Tedavisi

Maslow Teorisi Nedir?

Maslow Teorisi Nedir?

Psikosomatik Belirtileri ve Tedavisi

Psikosomatik Belirtileri ve Tedavisi

Instagram

  • galeri1
  • galeri2
  • galeri3
  • galeri4
  • galeri5
  • galeri6